પહેલી વંદે ભારત એક્સપ્રેસ ટ્રેનને 15 ફેબ્રુઆરી 2019ના રોજ નવી દિલ્હી-કાનપુર-અલાહાબાદ-વારાણસી રૂટ પર ફ્લેગ ઓફ કરવામાં આવી હતી. સરકારે મેક ઈન ઈન્ડિયા ઝુંબેશને મજબૂત કરવાની દિશામાં નોંધપાત્ર પ્રયાસો કર્યા છે. દેશમાં વંદે ભારત એક્સપ્રેસની સફળતા પણ તેમાંથી એક છે.

વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી આજે ગાંધીનગર અને ગુજરાતની રાજધાની મુંબઈ સેન્ટ્રલ વચ્ચે સ્વદેશી રીતે નિર્મિત હાઈ-સ્પીડ વંદે ભારત એક્સપ્રેસના નવા અને સુધારેલા સંસ્કરણને ફ્લેગ ઓફ કરશે. આ પ્રકારની વંદે ભારત એક્સપ્રેસની ત્રીજી હશે.

દેશના દરેક ખૂણાને જોડવા માટે 75 વંદે ભારત ટ્રેન દોડશે

15 ઓગસ્ટ, 2021ના રોજ લાલ કિલ્લાની પ્રાચી પરથી રાષ્ટ્રને સંબોધિત કરતા વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ જાહેરાત કરી હતી કે સ્વતંત્રતાના અમૃત પર્વના 75 સપ્તાહ દરમિયાન 75 વંદે ભારત ટ્રેનો દેશના દરેક ખૂણાને જોડશે.

વંદે ભારત એક્સપ્રેસમાં શું છે ખાસ?

વંદે ભારત ટ્રેનની ઓળખ ઝડપ, સલામતી અને સેવા છે. ઈન્ટિગ્રલ કોચ ફેક્ટરી (ICF) ચેન્નાઈનું રેલ્વે પ્રોડક્શન યુનિટ માત્ર 18 મહિનામાં આ ટ્રેનોના સિસ્ટમ ઈન્ટિગ્રેશન પાછળનું પ્રેરક બળ છે.

સગવડમાં મોટી છલાંગ

વંદે ભારત એક્સપ્રેસ મહત્તમ 160 કિમી પ્રતિ કલાકની ઝડપે દોડી શકે છે. તેમાં શતાબ્દી ટ્રેન જેવા ટ્રાવેલ એપાર્ટમેન્ટ છે, પરંતુ મુસાફરોને આ ટ્રેનમાં મુસાફરીનો વધુ સારો અનુભવ મળશે. ઝડપ અને સુવિધાના સંદર્ભમાં આ ટ્રેન ભારતીય રેલવે માટે આગામી મોટી છલાંગ છે. આ ટ્રેનનો પ્રવાસ સમય 25 ટકાથી ઘટાડીને 45 ટકા કરવામાં આવશે.

મુસાફરોના સમયમાં ઘટાડો થશે

ઉદાહરણ તરીકે, નવી દિલ્હી અને વારાણસી વચ્ચે નિર્ધારિત મુસાફરીમાં લગભગ આઠ કલાકનો સમય લાગે છે. આનાથી તે આ બે શહેરોને જોડતી સૌથી ઝડપી ટ્રેન કરતાં 40-50 ટકા ઝડપી બની છે.

કોચમાં વધુ સુવિધાઓ

આ સિવાય વંદે ભારત ટ્રેનના તમામ કોચ ઓટોમેટિક દરવાજાથી સજ્જ છે. તેમાં જીપીએસ આધારિત ઓડિયો વિઝ્યુઅલ પેસેન્જર ઇન્ફોર્મેશન સિસ્ટમ છે. તેમાં મનોરંજનના હેતુઓ માટે ઓનબોર્ડ હોટ સ્પોટ Wi-Fi અને ખૂબ જ આરામદાયક બેઠક છે. તેમાં એક્ઝિક્યુટિવ ક્લાસમાં રિવોલ્વિંગ ચેર પણ છે.

શૌચાલય અને લાઇટની અલગથી સુવિધા

વંદે ભારતમાં સ્થાપિત તમામ શૌચાલય બાયો વેક્યૂમ છે. લાઇન સુવિધા ડ્યુઅલ મોડમાં છે. તેમાં દરેક સીટ પર સામાન્ય રોશની અને વ્યક્તિગત પ્રકાશ માટે એક્સ્ટેંશન પણ છે. વંદે ભારતના એક્ઝિક્યુટિવ ક્લાસના મુસાફરો માટે સાઇડ રિક્લાઇનિંગ સીટની સુવિધા આપવામાં આવી રહી છે, હવે આ જ સુવિધા તમામ વર્ગો માટે ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવશે. એક્ઝિક્યુટિવ કોચ પાસે 180 ડિગ્રી રેસીપ્રોકેટિંગ સીટોની વધારાની સુવિધા છે. ટ્રેનમાં બાયો વેક્યૂમ ટોયલેટ પણ હશે જેમાં ટચ ફ્રી સુવિધા હશે.

દરેક કોચમાં પેન્ટ્રીની સુવિધા

દરેક કોચમાં ગરમ ​​ભોજન સિવાય ગરમ અને ઠંડા પીણા પીરસવાની સુવિધાઓ સાથે પેન્ટ્રીની સુવિધા હશે. મુસાફરોના આરામ માટે ગરમી અને અવાજને ખૂબ જ નીચા સ્તરે રાખવા માટે ગરમી ઘટાડવાની સુવિધા છે. દરેક વંદે ભારત એક્સપ્રેસમાં કુલ 1,128 મુસાફરોની બેઠક ક્ષમતા છે.

આ નવી ટ્રેનમાં સલામતીનું પાસું છે

ટ્રેનમાં સારી સુરક્ષા માટે, વંદે ભારત 2.0 ટ્રેનોમાં કવચ (ટ્રેન અથડામણ ટાળવાની સિસ્ટમ)ની સુવિધા આપવામાં આવી છે. આ અંતર્ગત દરેક કોચમાં ચાર ઈમરજન્સી વિન્ડો ઉમેરીને સુરક્ષામાં વધુ સુધારો કરવામાં આવશે.

કેમેરાની સંખ્યા વધી

કોચની બહાર રીઅરવ્યુ કેમેરા સહિત પ્લેટફોર્મ સાઇડ પર બેને બદલે 4 કેમેરા લગાવવામાં આવશે. નવા કોચમાં બહેતર ટ્રેન નિયંત્રણ માટે લેવલ-II સેફ્ટી ઇન્ટીગ્રેશન સર્ટિફિકેશન છે. વંદે ભારત 2.0માં તમામ ઈલેક્ટ્રીકલ રૂમ અને શૌચાલયોમાં એરોસોલ આધારિત ફાયર ડિટેક્શન અને નિવારણ પ્રણાલી સાથે આગ સલામતીના વધુ સારા પગલાં પણ હશે.

કટોકટી લાઇટિંગ

વંદે ભારત કોચમાં એક સુધારેલ ફ્લડપ્રૂફિંગ સિસ્ટમ સ્થાપિત કરવામાં આવી છે જેથી વીજ ઉપકરણો નીચે તરફ વળતા પૂરને અટકાવી શકાય. આ હેઠળ, ટ્રેન 400 મીમીની સામે 650 મીમીની ઉંચાઈ સુધી પૂરનો સામનો કરી શકશે.

વંદે ભારતનો નવો માર્ગ

દેશની પ્રથમ સેમી હાઇ સ્પીડ ટ્રેન હાલમાં નવી દિલ્હીથી કટરા (માતા શ્રી વૈષ્ણો દેવી) અને નવી દિલ્હીથી વારાણસી વચ્ચે બે રૂટમાં દોડી રહી છે. આ વર્ષની શરૂઆતમાં રેલવે મંત્રી અશ્વિની વૈષ્ણવે પણ ખજુરાહોથી વંદે ભારત એક્સપ્રેસ ચલાવવાની જાહેરાત કરી હતી. ટૂંક સમયમાં આ ટ્રેનો દેશભરમાં દોડશે. ગુજરાતની રાજધાની ગાંધીનગર અને મહારાષ્ટ્રની રાજધાની મુંબઈ વચ્ચે શરૂ કરવામાં આવી રહેલી નવી વંદે ભારત એક્સપ્રેસ દેશની ત્રીજી વંદે ભારત ટ્રેન છે.

2022-23ના કેન્દ્રીય બજેટમાં વંદે ભારત ટ્રેન

નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે જાહેરાત કરી હતી કે આગામી ત્રણ વર્ષમાં 400 નવી વંદે ભારત ટ્રેનો વિકસાવવામાં આવશે.