આરબીઆઈ ગવર્નરે ત્રણ દિવસ (28 સપ્ટેમ્બરથી 30 સપ્ટેમ્બર) સુધી ચાલેલી MPC બેઠક બાદ રેપો રેટ વધારવાની જાહેરાત કરી છે. RBIએ રેપો રેટમાં 0.50% વધારો કરવાની જાહેરાત કરી છે. હવે RBIનો રેપો રેટ 5.4% થી વધીને 5.9% થઈ ગયો છે. અગાઉ ઓગસ્ટમાં આરબીઆઈએ રેપો રેટમાં 50 બેસિસ પોઈન્ટનો વધારો કર્યો હતો. મે મહિનામાં મળેલી MPCની બેઠકમાં પણ રેપો રેટમાં 50 બેસિસ પોઈન્ટનો વધારો કરીને 4.90% કરવામાં આવ્યો હતો.

સેન્ટ્રલ બેંક દ્વારા કહેવામાં આવ્યું છે કે આ નિર્ણય હાલની અસરથી જ લાગુ થશે. આરબીઆઈ ગવર્નર શક્તિકાંત દાસે આ નિર્ણય વિશે માહિતી આપી છે.આરબીઆઈ ગવર્નરે કહ્યું છે કે મોંઘવારીનો ખતરો હજુ પણ છે. તેમણે કહ્યું છે કે પડકારજનક સમયમાં દેશની આર્થિક સ્થિતિ મજબૂત છે. અમારી જીડીપી વૃદ્ધિ શ્રેષ્ઠ છે. આરબીઆઈ ગવર્નરે કહ્યું છે કે આખી દુનિયા સંકટમાંથી પસાર થઈ રહી છે. નાણાકીય બજારના તમામ વિભાગોમાં ઉથલપાથલ છે. તહેવારો દરમિયાન માંગમાં વધારો થવાની અપેક્ષા છે.

તેમણે કહ્યું કે CPI અમારા લક્ષ્યથી ઉપર છે, તેથી MPCએ રેપો રેટ વધારવાનો નિર્ણય લીધો છે. MPCના છમાંથી પાંચ સભ્યોએ રેપો રેટ વધારવાની તરફેણમાં નિર્ણય આપ્યો છે. તેમણે કહ્યું હતું કે સરકારી ખર્ચ વધવાથી લિક્વિડિટીમાં સુધારો થશે. FY23માં ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં માંગમાં સુધારો જોવા મળી રહ્યો છે. નાણાકીય વર્ષ 23 માટે વાસ્તવિક જીડીપી વૃદ્ધિ 7 ટકા રહેવાનો અંદાજ છે.

રેપો રેટ કેવી રીતે કામ કરે છે?

રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા બજારમાં નાણાંના પ્રવાહને નિયંત્રિત કરવા માટે રેપો રેટનો ઉપયોગ કરે છે, ત્યારે RBI રેપો રેટમાં વધારો કરે છે. વધેલા રેપો રેટનો અર્થ એ છે કે જે બેંકો આરબીઆઈ પાસેથી નાણાં લે છે તેમને વધેલા વ્યાજ દરે ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવશે.

રેપો રેટમાં વધારાને કારણે લોન EMI મોંઘી થશે

આવી સ્થિતિમાં વ્યાજદરમાં વધારાને કારણે બેંકો આરબીઆઈ પાસેથી ઓછા પૈસા લેશે અને બજારમાં નાણાંનો પ્રવાહ નિયંત્રણમાં રહેશે. જો બેંકો આરબીઆઈ પાસેથી મોંઘા દરે લોન લે છે, તો તેઓ સામાન્ય લોકોને પણ મોંઘા દરે લોન આપશે. જેના કારણે સામાન્ય માણસની EMI મોંઘી થશે. આ જોતાં લોકો ઓછી લોન લેશે અને ઓછો ખર્ચ કરશે. આનાથી બજારમાં માંગ ઘટશે અને આખી પ્રક્રિયા ફુગાવાને નિયંત્રિત કરવામાં મદદ કરશે.બ્રાંચ ઈન્ટરનેશનલના ફાયનાન્સ ઈન્ડિયાના વડા અંશુ અગ્રવાલ કહે છે કે તમામ NBFC બજારમાંથી નાણાં લે છે અને ગ્રાહકોને લોન સ્વરૂપે આપે છે. ઉધાર ખર્ચ અને ધિરાણથી થતી આવક વચ્ચેનો તફાવત એ NBFC માટેનો નફો છે. જો ઉધાર ખર્ચ વધશે તો ધિરાણનો દર પણ વધશે. આ સ્થિતિમાં તેનો બોજો ગ્રાહકો પર પડશે. રેપો રેટમાં વધારાથી EMI વધશે.

રેપો રેટમાં વધારો તમારી લોન EMIs પર કેવી અસર કરશે?

રેપો રેટમાં વધારાને કારણે તમામ લોન મોંઘી થશે. વાસ્તવમાં રેપો રેટ એ દર છે જેના પર આરબીઆઈ અન્ય બેંકોને લોન આપે છે. તેનાથી વિપરીત, રિવર્સ રેપો રેટ એ વ્યાજ દર છે જે કેન્દ્રીય બેંક આરબીઆઈ પાસે નાણાં રાખવા પર બેંકોને ચૂકવે છે. તેથી સામાન્ય રીતે એવું માનવામાં આવે છે કે જો આરબીઆઈ રેપો રેટ ઘટાડે છે તો બેંકો વ્યાજ દર ઘટાડશે અને જો આરબીઆઈ રેપો રેટ વધારશે તો બેંકો વ્યાજ દર વધારશે. તેનાથી સામાન્ય માણસને ઉપલબ્ધ લોન મોંઘી થશે.

રેપો રેટ વધાર્યા બાદ બેંકો વ્યાજ દર વધારશે, જેના કારણે EMI મોંઘી થશે.

ધારો કે રામકુમાર નામના વ્યક્તિએ 20 વર્ષ માટે બેંકમાંથી 6.5%ના દરે 10 લાખ રૂપિયાની લોન લીધી છે. તેમની લોનની EMI હાલમાં 7456 રૂપિયા છે. આ રીતે, તેણે 20 વર્ષમાં 6.5%ના દરે બેંકને 7,89,376 રૂપિયાનું વ્યાજ ચૂકવવું પડશે. એટલે કે 10ની લોનને બદલે તેણે બેંકને 17,89,376 રૂપિયા ચૂકવવા પડશે.

વીસ વર્ષ માટે મંજૂર થયેલી દસ લાખ રૂપિયાની લોન પર 70 થી 72 હજાર રૂપિયા વધુ ચૂકવવા પડશે:ઉદાહરણ 

હવે તેના સાળા મોહને છ મહિના પછી બીજી બેંકમાંથી માત્ર 10 વર્ષ માટે એટલી જ રકમની લોન લીધી. પરંતુ તેનો વ્યાજ દર વાર્ષિક 7% છે. તેનું કારણ એ છે કે છેલ્લા છ મહિનામાં કેન્દ્રીય બેંકે રેપો રેટમાં 50 બેસિસ પોઈન્ટનો વધારો કર્યો છે. જે બાદ બેંકે પણ તેના વ્યાજ દરમાં .50% થી સાત ટકાનો વધારો કર્યો છે. સમાન રકમની લોન માટે વ્યાજના નવા દર મુજબ તેમના સાળાની માસિક EMI રૂ.7753 છે. એટલે કે રામકુમારની EMI કરતાં રૂ. 297 વધુ. આ સ્થિતિમાં, તેના સાળા મોહને દસ વર્ષમાં સાત ટકાના વ્યાજ દરે બેંકને કુલ 18,60,717 રૂપિયા ચૂકવવા પડશે, જે તેની લોનની રકમ કરતાં 71 હજાર રૂપિયા વધુ છે.

આરબીઆઈ દ્વારા વ્યાજ દરમાં વધારાને કારણે, એ નક્કી કરવામાં આવ્યું છે કે તમારી લોનની EMI આગામી સમયમાં વધવાની છે. આગામી થોડા દિવસોમાં બેંકો તેમના વ્યાજદરમાં વધારો કરવાની જાહેરાત કરી શકે છે. ચાલો જાણીએ કે રેપો રેટમાં 50 બેસિસ પોઈન્ટના વધારાને કારણે 10, 20 અને 30 લાખ રૂપિયાની લોન EMI કેટલી મોંઘી થશે?

જો નિશ્ચિત વ્યાજ દરે લોન લેવામાં આવે તો ચિંતા કરવાની જરૂર નથી

જો તમે બેંક પાસેથી ફિક્સ રેટ પર લોન લીધી છે, તો તમારે રેપો રેટમાં વધારાને કારણે ચિંતા કરવાની જરૂર નથી. આની અસર માત્ર વેરિયેબલ દરે લીધેલી લોન પર પણ પડશે. ફિક્સ રેટ લોન પર વધુ વધઘટ વ્યાજ દરોથી પ્રભાવિત થતી નથી. તે જ સમયે, પરિવર્તનશીલ વ્યાજ દરો પર લેવામાં આવતી લોન બદલાતી રહે છે.