ભારતમાં આવતા વર્ષે એટલે કે 2024માં લોકસભાની ચૂંટણી યોજાવાની છે. ભારતના પડોશી દેશો બાંગ્લાદેશ અને પાકિસ્તાનમાં પણ આ વર્ષે ચૂંટણી છે, પરંતુ આ ચૂંટણી ચક્ર માત્ર દક્ષિણ એશિયા પૂરતું મર્યાદિત નથી. 2024 સમગ્ર વિશ્વ માટે ચૂંટણીનું વર્ષ સાબિત થવાનું છે. 2024માં વિશ્વના 78 દેશોમાં 83 ચૂંટણીઓ થવાની છે. આ રાષ્ટ્રીય સ્તરની અથવા વિધાનસભાની ચૂંટણીઓ હશે. વોશિંગ્ટન સ્થિત થિંક ટેન્ક એટલાન્ટિક કાઉન્સિલ અનુસાર, 2024 પછી આગામી 24 વર્ષ સુધી સમગ્ર વિશ્વમાં આટલી બધી ચૂંટણીઓ નહીં થાય. વર્ષ 2048માં ફરી એવો સંયોગ બની શકે છે કે એક વર્ષમાં આટલા દેશોમાં ચૂંટણી જોવા મળશે.

2024 વિશ્વના ઈતિહાસમાં એક મોટું ચૂંટણી વર્ષ

2024 વિશ્વના ઈતિહાસમાં એક મોટું ચૂંટણી વર્ષ છે. આ વર્ષે લગભગ દરેક ખંડમાં ચૂંટણી યોજાશે, જ્યારે આ વર્ષે એશિયા ખંડમાં સૌથી વધુ મતદારો મતદાન કરશે. બ્રાઝિલ અને તુર્કીમાં આ વર્ષે સામાન્ય ચૂંટણીઓ થશે નહીં પરંતુ સ્થાનિક ચૂંટણીઓ થશે જેમાં સમગ્ર દેશ ભાગ લેશે. એ જ રીતે, યુરોપિયન યુનિયનના 27 સભ્ય દેશો બ્લોકની આગામી સંસદની ચૂંટણી કરશે.

ઘણા શક્તિશાળી દેશોમાં ચૂંટણી

ધ ઈકોનોમિસ્ટના જણાવ્યા અનુસાર, જે દેશોમાં ચૂંટણી યોજાવા જઈ રહી છે તેમાંથી ઘણા વિશ્વના કેટલાક શક્તિશાળી જૂથો જેમ કે G20 અને G7નો ભાગ છે. જેનો અર્થ એ થયો કે તેમના ચૂંટણી પરિણામોની ભૌગોલિક રાજકીય અસરો પણ પડશે અને આંતરરાષ્ટ્રીય પરિદ્રશ્ય પણ પ્રભાવિત થઈ શકે છે. અમેરિકાની ચૂંટણી પણ તેમાં સામેલ છે. જ્યારે કેટલાક દેશોમાં ચૂંટણી માત્ર ઔપચારિકતા બની રહેશે, જ્યાં પરિવર્તનની આશા ઓછી છે. આમાં સૌથી મહત્વનું નામ રશિયાનું છે. વ્લાદિમીર પુતિનનું રશિયાના શાસનમાં પરત ફરવું નિશ્ચિત માનવામાં આવે છે.

આ મોટા ચૂંટણી વર્ષ 2024ના પહેલા મહિનામાં 7મી જાન્યુઆરીએ બાંગ્લાદેશમાં સામાન્ય ચૂંટણીઓ સાથે શરૂ થશે. જ્યાં વર્તમાન વડાપ્રધાન શેખ હસીના ફરી સત્તામાં આવવા માટે ભરપૂર પ્રયાસ કરી રહ્યા છે. આ પછી, ફેબ્રુઆરીમાં, વિશ્વમાં સૌથી વધુ મુસ્લિમ વસ્તી ધરાવતા બે દેશો - પાકિસ્તાન અને ઇન્ડોનેશિયામાં એક અઠવાડિયાના અંતરે ચૂંટણી યોજાશે. પાકિસ્તાનમાં પીપીપી, પીએમએલએન અને પીટીઆઈ વચ્ચે ત્રિકોણીય મુકાબલો માનવામાં આવી રહ્યો છે. જ્યારે નિષ્ણાતો ઇન્ડોનેશિયામાં વર્તમાન સરકારની વાપસીની સંભાવના વ્યક્ત કરી રહ્યા છે.

આફ્રિકા મહાદ્વીપમાં સૌથી વધુ ચૂંટણીઓ

દક્ષિણ આફ્રિકામાં મે મહિનામાં ચૂંટણી યોજાશે, આ ચૂંટણીઓ 1994માં રંગભેદના અંત પછી સૌથી મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે. દક્ષિણ આફ્રિકાના આ ખંડમાં અલ્જીરિયા, બોત્સ્વાના, ચાડ, કોમોરોસ, ઘાના, મોરિટાનિયા, મોરિશિયસ, મોઝામ્બિક, નામીબિયા, રવાન્ડા, સેનેગલ, સોમાલીલેન્ડ, દક્ષિણ સુદાન, ટ્યુનિશિયા અને ટોગોમાં પણ ચૂંટણી યોજાવાની છે. વર્ષ 2024માં આફ્રિકા મહાદ્વીપમાં સૌથી વધુ ચૂંટણીઓ જોવા મળશે.

યુરોપિયન યુનિયનના 27 દેશોમાં ચૂંટણી

યુરોપમાં પણ આગામી વર્ષમાં અનેક દેશોમાં સત્તા માટે સંઘર્ષ થશે. યુરોપમાં 2024માં 10થી વધુ સંસદીય અને રાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણીઓ યોજાવા જઈ રહી છે. જે દેશોમાં ચૂંટણી યોજાવાની છે તેમાં ફિનલેન્ડ, બેલારુસ, પોર્ટુગલ, યુક્રેન, સ્લોવાકિયા, લિથુઆનિયા, આઈસલેન્ડ, બેલ્જિયમ, યુરોપિયન પાર્લામેન્ટ, ક્રોએશિયા, ઓસ્ટ્રિયા, જ્યોર્જિયા, મોલ્ડોવા અને રોમાનિયાનો સમાવેશ થાય છે. આગામી વર્ષે યુરોપિયન યુનિયનના 27 દેશોમાં ચૂંટણી યોજાવાની છે. તેમાં ફ્રાન્સ, જર્મની અને સ્વીડન જેવા દેશોનો પણ સમાવેશ થાય છે. નિષ્ણાતો માને છે કે યુરોપ 2024 માં ખંડિત રાજકીય પરિદૃશ્ય જોઈ શકે છે. તેનો અર્થ એ છે કે, બહુ ઓછા દેશોમાં સ્થિર બહુમતી ધરાવતી સરકારો રચાશે, જે બહુ-પક્ષીય ગઠબંધનને જન્મ આપશે. આ વર્ષે યુરોપિયન યુનિયનની ચૂંટણીઓ પણ 6 થી 9 જૂન દરમિયાન યોજાશે, જે દર પાંચ વર્ષે યોજાય છે.

અમેરિકાની ચૂંટણી પર દુનિયાની નજર

વર્ષ 2024માં અમેરિકામાં રાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણી પણ છે. વર્ષના અંતમાં યોજાનારી ચૂંટણી માટે અત્યારથી જ ભારે રસાકસી ચાલી રહી છે. એવું માનવામાં આવે છે કે નવેમ્બરમાં ડેમોક્રેટ રાષ્ટ્રપતિ જો બિડેન અને રિપબ્લિકન પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ વચ્ચે સીધો મુકાબલો થઈ શકે છે. આ ચૂંટણીના પરિણામો ચોક્કસપણે અમેરિકન વિદેશ નીતિને અસર કરશે, જેની અસર વિશ્વના ઘણા દેશો પર પણ પડશે.

મોદી ત્રીજી ટર્મ માટે ચૂંટણી લડશે

વિશ્વની સૌથી મોટી લોકશાહી કહેવાતા ભારતમાં પણ આગામી વર્ષે એટલે કે 2024માં ચૂંટણી છે. ભારતીય લોકસભા માટે સમગ્ર દેશમાં માર્ચ-એપ્રિલમાં મતદાન થવાની ધારણા છે. ભારતમાં 60 કરોડથી વધુ મતદારો નવી સરકાર નક્કી કરશે. ભારતમાં 2014થી નરેન્દ્ર મોદીના નેતૃત્વમાં ભાજપની સરકાર છે. ત્રીજી ટર્મ માટે નરેન્દ્ર મોદીને કોંગ્રેસ અને અન્ય પ્રાદેશિક પક્ષો તરફથી ચૂંટણીમાં પડકારનો સામનો કરવો પડશે. ભારતમાં વિરોધ પક્ષોએ ભાજપની આગેવાની હેઠળના NDA ગઠબંધનનો સામનો કરવા માટે 'ઈન્ડિયા એલાયન્સ'ની રચના કરી છે. દુનિયાની નજર પણ ભારતની ચૂંટણી પર રહેશે.